از سهشنبه ۱۳ اکتبر تغییرهای قانونیای به اجرا درمیآید که معافیت مالیاتی کارهای خانه (kotitalousvähennys) را موقتاً بالا میبرد. این یکی از آن معافیتهایی است که در فنلاند بیشترین استفاده را دارد: در سال ۲۰۲۴ بیش از نیم میلیون نفر از آن گرفتند.
مهمترین نکته برای کسی که امسال خرج نظافت یا تعمیر خانه کرده: این تغییر عقبگرد دارد و از ابتدای سال ۲۰۲۶ اعمال میشود. یعنی فاکتورهایی که از ژانویه امسال پرداخت کردهاید هم مشمول نرخهای تازهاند.
سقف تازه برای هر نفر در سال، پیشتر ۱۶۰۰ یورو
از بهای کاری که از یک شرکت میخرید، پیشتر ۳۵ درصد
از دستمزدی که به کارگر میپردازید، پیشتر ۱۳ درصد
نرخهای تازه برای سالهای مالیاتی ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ است، یعنی موقتی. این بخشی از بستهٔ تصمیمهای دولت در نشست بودجهای بهار ۲۰۲۶ است که هدفش تقویت رشد اقتصادی بود.
در صنعت نظافت استقبال شد
ریتا آلاستالو (Reetta Alastalo)، مدیرعامل شرکتهای نظافتی Koti puhtaaksi و Freska، در برنامهٔ زندهٔ Talousaamu کائوپالهتی گفت این تغییر را در این صنعت با خوشحالی پذیرفتهاند.
«این بلافاصله به شکل جان گرفتن تقاضا دیده شد. خیلی خوب است که تغییر عقبگرد دارد و از ابتدای سال ۲۰۲۶ اعمال میشود.»
ریتا آلاستالو
ولی به گفتهٔ او موقتی بودن تغییر دو سر دارد، چون برنامهریزی نیروی انسانی را سخت میکند.
«ما وقتی به برنامهریزی پرسنل فکر میکنیم، خیلی احتیاط میکنیم.»
ریتا آلاستالو
برای چه کارهایی میشود گرفت
کارهایی که این معافیت را میگیرند
این فهرست از صفحهٔ خود ادارهٔ مالیات (Vero) خوانده شده.
کار خانگی (kotitaloustyö):
• نظافت
• شستوشوی لباس، اتو و نگهداری پوشاک
• نگهداری از کودک
• رسیدگی به حیاط و باغ
• پارو کردن برف
کار مراقبتی و پرستاری (hoiva- ja hoitotyö):
• کمک به سالمندان و معلولان در شستوشو، لباس پوشیدن و غذا خوردن
• خدمات مراقبت اجتماعی، مثل خدمت نظافت، به شرط آنکه از یک ارائهدهندهٔ خصوصی بخرید و نه از شهرداری
• فیزیوتراپی از فیزیوتراپیست پروانهدار و کاردرمانی از کاردرمانگر پروانهدار
تعمیر و بهسازی خانه (kunnossapito ja perusparannus):
• بازسازی آشپزخانه، حمام و دیگر اتاقها
• بازسازی زیرزمین و سونای خانهٔ ویلایی
• کارهای برق، لولهکشی و کابل در خانهٔ ویلایی
• رنگ کردن ساختمان بیرونی
• نصب قفل ایمنی
این معافیت برای کار در خانهٔ تفریحی (mökki) خودتان هم هست.
چطور حساب میشود
دو نکتهای که بیشتر از همه آدمها را غافلگیر میکند:
اول، سهم خود شما (omavastuu) سالی ۱۵۰ یورو برای هر نفر است و یک بار در سال کم میشود. اگر در همان سال کار دیگری هم سفارش دهید، دوباره کم نمیشود.
دوم، معافیت فقط به سهم کار در فاکتور میخورد. به مواد و مصالح و به هزینهٔ رفتوآمد هیچ معافیتی نمیرسد. پس باید مطمئن شوید فاکتور سهم کار را جداگانه نوشته است.
| مورد | مبلغ |
|---|---|
| سهم کار در فاکتور، با مالیات بر ارزش افزوده | 5 625 € |
| ۴۰ درصد از آن | 2 250 € |
| کسر سهم خودتان | -150 € |
| معافیت مالیاتی شما | 2 100 € |
این معافیت شخصی است ولی میشود با همسر تقسیمش کرد؛ یعنی یک زوج روی هم تا ۴۲۰۰ یورو میتوانند بگیرند. اگر شما کل معافیت را استفاده نکنید، ادارهٔ مالیات بخش استفادهنشده را خودکار به مالیات همسرتان منتقل میکند، البته بعد از کسر سهم ۱۵۰ یورویی او.
نکتهٔ مهم دیگر: این معافیت مستقیم از مالیات شما کم میشود، نه از درآمدتان. برای همین اثرش بیشتر از کسرهایی است که پیش از محاسبهٔ مالیات از درآمد کم میشوند. ولی اگر مالیات پرداختیتان بهاندازهٔ کافی نباشد، بخشی از معافیت ممکن است استفادهنشده بماند و به سال بعد هم منتقل نمیشود.
چطور آن را اعلام کنیم
این جعبه افزودهٔ ماست و از راهنمای خود ادارهٔ مالیات خوانده شده.
• معافیت را یا در کارت مالیاتی (verokortti) اعلام میکنید تا همان ماه از مالیات حقوقتان کم شود، یا بعداً در اظهارنامهٔ مالیاتی (veroilmoitus).
• هر دو کار در OmaVero انجام میشود.
• معافیت مال سالی است که در آن پرداخت کردهاید، نه سالی که کار انجام شده.
• پیش از سفارش کار از یک شرکت، بررسی کنید که آن شرکت در ثبت پیشپرداخت مالیات (ennakkoperintärekisteri) باشد. اگر نباشد، معافیتی در کار نیست. این را میشود در سامانهٔ اطلاعات شرکتها (YTJ) دید.
• ماشینحساب رسمی ادارهٔ مالیات: ماشینحساب رسمی کسر و معافیت را ببینید.
یک تغییر دیگر در همان بسته
در همان بستهٔ تصمیمها، سهم خودِ کسر هزینهٔ رفتوآمد به محل کار (matkakuluvähennys) هم برای سال ۲۰۲۶ موقتاً به ۸۰۰ یورو کاهش یافته است. اگر با وسیلهٔ نقلیهٔ عمومی یا خودرو هر روز مسیر طولانی به سر کار میروید، این هم به شما میخورد.
منبع: اطلاعیهٔ وزارت دارایی فنلاند.
تعمیر و بازسازی: پرخرجترین کاربرد این معافیت
بیشتر آدمها این معافیت را بهخاطر نظافت نمیشناسند، بهخاطر تعمیر خانه میشناسند. چون همانجاست که مبلغ کار بزرگ میشود و سقف ۲۱۰۰ یورو واقعاً پر میشود. ولی چند شرط هست که اگر ندانید، معافیت را از دست میدهید.
شرطهای تعمیرات، نکته به نکته
این جعبه افزودهٔ ماست و از صفحهٔ شرایط در سایت خود ادارهٔ مالیات خوانده شده.
کار کجا باید انجام شود:
• در خانهٔ خودتان. فرقی نمیکند ملکی باشد، اجارهای باشد یا خانهٔ همسرتان.
• در خانهٔ تفریحی (vapaa-ajan asunto) خودتان.
• در خانهٔ پدر و مادر یا پدربزرگ و مادربزرگتان.
ولی برعکسش نه: پدر و مادر نمیتوانند برای کاری که در خانهٔ فرزندشان انجام شده معافیت بگیرند.
چه چیزهایی معافیت را از بین میبرد:
• اگر خودتان کار را انجام دهید، معافیتی نیست. همچنین اگر کسی که کار را میکند در همان خانه با شما زندگی کند.
• اگر خانه را اجاره دادهاید، بهعنوان موجر معافیت مالیاتی کارهای خانه نمیگیرید. در عوض هزینهٔ تعمیر را از درآمد اجاره کم میکنید، که مسیر جداگانهای است.
• اگر بیمه خسارت را پرداخته باشد، آن بخش معافیت نمیگیرد. ولی سهم خودتان در بیمه (omavastuu) میتواند مشمول شود.
• اگر کمکهزینهٔ دولتی گرفتهاید، معافیت از بین میرود. از جمله: کمکهزینهٔ تعمیر (korjausavustus) از بودجهٔ عمومی، برگهٔ خدمت (palveluseteli) هیوینوینتیآلوه یا شهر هلسینکی، کمکهزینهٔ مراقبت خویشاوندی، کمکهزینهٔ نگهداری کودک در خانه، یارانهٔ دستمزد، و کمکهزینهٔ Elinvoimakeskus (همان ELY سابق) برای کنار گذاشتن گرمایش نفتی.
نکتهٔ تلخ دربارهٔ برگهٔ خدمت: اگر به شما داده شده باشد، حتی بخشی را که خودتان پرداختهاید هم نمیتوانید معافیت بگیرید، و حتی اگر اصلاً از آن برگه استفاده نکنید.
• اگر درخواست کمکهزینه دادهاید، تا رسیدن پاسخ صبر کنید و بعد معافیت را اعلام کنید.
• پرداختی به شهرداری یا هیوینوینتیآلوه معافیت نمیگیرد، فرقی نمیکند کار را چه کسی انجام داده باشد.
و یک نکتهٔ زمانی که آسان از دست میرود: شرکت باید در لحظهٔ بستن قرارداد در ثبت پیشپرداخت مالیات (ennakkoperintärekisteri) باشد. اگر آن لحظه بوده، معافیت شما سر جایش است حتی اگر بعداً شرکت از ثبت حذف شود. پس پیش از امضا بررسی کنید، نه بعد از کار.
اگر در آپارتمان (asunto-osakeyhtiö) زندگی میکنید
این جعبه هم افزودهٔ ماست. برای بیشتر ساکنان شهرها همین حالت است و قاعدهاش جدا است.
خط تقسیم ساده است: معافیت فقط به کاری میخورد که بر پایهٔ قانون یا اساسنامهٔ شرکت ساختمانی بر عهدهٔ خودِ سهامدار است.
• تعمیری که بر عهدهٔ شرکت ساختمانی است، معافیت نمیگیرد، حتی اگر پولش را خودتان داده باشید. پولی که به شکل شارژ (yhtiövastike) جمع میشود هرگز مشمول نیست.
• کار داخل واحد مشمول است؛ مثلاً رنگ کردن دیوار یا کاغذدیواری.
• نکتهٔ طلایی هنگام تعویض لولهکشی ساختمان (putkiremontti): کارهای اضافهای که خودتان جداگانه سفارش میدهید و با شارژ پرداخت نمیشوند، مشمول معافیتاند. مثلاً بزرگ کردن حمام یا کاشیکاری اضافه. شرطش این است که مستقیم با خودِ مجری توافق کنید و فاکتور اضافه را مستقیم به او بپردازید.
• اگر مسئولیت نگهداری با تغییر اساسنامه به سهامداران منتقل شده باشد، آن تغییر باید در ثبت تجاری (kaupparekisteri) اعلام شده باشد. اگر اعلام نشده باشد، سهامدار معافیت نمیگیرد.
• خودِ شرکت ساختمانی هرگز نمیتواند این معافیت را بگیرد. فقط یک شخص میتواند، یا در سال فوت، ترکهٔ متوفی.
جزئیات: معافیت مالیاتی کارهای خانه در تعمیرات شرکت ساختمانی و شرایط معافیت، هر دو در سایت ادارهٔ مالیات.
یک هشدار صادقانه: تا امروز که این مطلب را مینویسیم، صفحههای خود ادارهٔ مالیات هنوز عددهای قدیمی (سقف ۱۶۰۰ یورو، ۳۵ و ۱۳ درصد) را نشان میدهند و همچنان نوشتهاند «دولت پیشنهاد میکند». یعنی سامانه هنوز بهروز نشده. پیش از اعلام، صفحهٔ Vero یا ماشینحساب آن را یک بار ببینید.
فهرست کارها، سهم ۱۵۰ یورویی، شیوهٔ اعلام، نمونهٔ محاسبه و جعبهٔ کسر رفتوآمد افزودهٔ ماست و در گزارش اصلی نیست.
پیشینهٔ قانونی: لایحهٔ دولت HE 113/2026 و گزارش کمیسیون مالی مجلس VaVM 20/2026 (۸ سپتامبر ۲۰۲۶).
منبع: Iltalehti، بر پایهٔ برنامهٔ Talousaamu کائوپالهتی، ۲۰ مهر ۱۴۰۵ (۱۲ اکتبر ۲۰۲۶). جزئیات قاعده از ادارهٔ مالیات فنلاند.