پلیس شرق فنلاند دربارهٔ یک کلاهبرداری در فیسبوک هشدار داده است که در آن به بازنشستگان وعدهٔ ۱۵۰۰ یورو پول یا کمک‌هزینهٔ رایگان داده می‌شود.
در این تبلیغ‌ها از نام بانک S-Pankki سوءاستفاده شده است. پلیس می‌گوید چند مورد به اطلاعش رسیده که در آن‌ها قربانیان روی تبلیغ فیسبوکی کلیک کرده و پولشان را از دست داده‌اند.
ظاهر تبلیغ می‌تواند شکل‌های مختلفی داشته باشد. همین حقه تابستان ۲۰۲۴ هم در فیسبوک می‌چرخید؛ آن موقع مبلغ «پول رایگان» ۱۰۰۰ یورو بود.
سه نفر، سه بار
مردی از ساوُی جنوبی چند هفته پیش روی تبلیغ کلیک کرد و در صفحه‌ای که از آن لینک باز شد، کدهای بانک اینترنتی و اطلاعات کارت بانکی‌اش را وارد کرد. صبح روز بعد در چند تراکنش نزدیک ۵۰۰ یورو از حسابش برداشته شده بود، و ۱۵۰ یورو دیگر هم به‌صورت بلوکه روی حسابش بود.
زنی از ساوُی شمالی اواخر سپتامبر همین را تجربه کرد. او همان تبلیغ «S-Pankki» را در فیسبوک دید که به بازنشستگان ۱۵۰۰ یورو وعده می‌داد، کلیک کرد و اطلاعات کارتش را در صفحهٔ باز‌شده وارد کرد. پیامکی با کد تأیید به گوشی‌اش آمد. صبح روز بعد دید که در چند نوبت رویِ‌هم بیش از ۲۲۰۰ یورو از حسابش رفته است.
مورد سوم یک زوج از ساوُی شمالی بودند. تصمیم گرفتند امتحان کنند ببینند آن مبلغ تبلیغ‌شده را می‌گیرند یا نه. بعد از وارد کردن اطلاعات، سامانه تأیید با کد فهرست رمز (avainlukulista) خواست. زن بعداً متوجه شد که از حسابش انتقال‌های مشکوک انجام شده است.
پلیس چه می‌گوید
پلیس این موارد را به‌عنوان کلاهبرداری ابزار پرداخت (maksuvälinepetos) بررسی می‌کند و یادآوری می‌کند:
«روی لینک‌های داخل تبلیغ‌ها کلیک نکنید. این کلاهبرداری است و هدفش این است که کاربر کدهای بانک اینترنتی، اطلاعات کارت پرداخت یا دیگر اطلاعات حساس را در اختیار مجرمان بگذارد.»
به نوشتهٔ گزارش، شبکه‌های اجتماعی پر از تبلیغ‌های کلاهبرداری است و به‌ویژه فیسبوک و اینستاگرام — هر دو متعلق به متا — از آن‌ها انباشته‌اند. متا از همین تبلیغ‌ها درآمد میلیاردی دارد و در ارزیابی داخلی‌اش به این نتیجه رسیده که سودش از جریمه‌های احتمالی نهادهای ناظر بیشتر است.
اگر گیر افتادید، همین حالا چه کنید
۱. اول به بانک خودتان زنگ بزنید و ماجرا را بگویید. هر چه بانک و پلیس زودتر خبردار شوند، شانس جلوگیری از ضرر بیشتر و برگرداندن پول بالاتر است.
۲. بعد به پلیس شکایت کنید — ثبت شکایت کیفری (rikosilmoitus) به‌صورت اینترنتی هم ممکن است.
سه قاعده که پلیس تأکید می‌کند
— کدهای بانکی‌تان را به هیچ‌کس ندهید. هیچ‌کس.
— از راه لینکِ داخل پیام یا تبلیغ وارد هیچ سرویسی نشوید و در صفحه‌ای که از چنین لینکی باز می‌شود، کد بانکی یا اطلاعات کارت وارد نکنید. اگر می‌خواهید وارد بانک شوید، آدرس را خودتان تایپ کنید یا از اپ خود بانک استفاده کنید.
— درخواست‌های غیرمنتظرهٔ احراز هویت را تأیید نکنید؛ نه از mobiilivarmenne و نه از سرویس‌های شناسایی بانک‌ها. پلیس می‌گوید چنین درخواست‌هایی همیشه کلاهبرداری‌اند.
یک نکته از خودمان
این حقه برای فارسی‌زبانان هم اجرا می‌شود، نه فقط به فنلاندی. اگر تبلیغی به فارسی وعدهٔ «کمک‌هزینهٔ دولتی»، «بازگشت مالیات» یا «پول کلا» داد و خواست روی لینک بزنید، همان حقه است. هیچ سازمان دولتی فنلاند — نه کلا، نه ادارهٔ مالیات، نه بانک — پول را از راه تبلیغ شبکهٔ اجتماعی پخش نمی‌کند.
جعبهٔ آخر افزودهٔ ماست. عنوان این مطلب هم ترجمهٔ لفظ‌به‌لفظ عنوان فنلاندی نیست؛ عمداً کلمه‌هایی را در آن گذاشته‌ایم که آدم واقعاً جست‌وجو می‌کند.
منبع: Ilta-Sanomat / Digitoday، ۱۷ مهر ۱۴۰۵ (۹ اکتبر ۲۰۲۶).