چرخدستی سگ (koirakärry) به محبوبترین راه بردن سگ به فروشگاه مواد غذایی تبدیل شده است. با کیف دستی، صاحب سگ فقط میتواند سگ خیلی کوچک را به فروشگاه ببرد.
تقاضا آنقدر بالا رفته که به گفتهٔ باشگاه سگ فنلاند (Kennelliitto)، بخشی از مشتریها دیگر محل خریدشان را به خاطر همین چرخدستی انتخاب میکنند. همین هم فشار روی فروشگاهداران را بیشتر کرده که در هر مغازه چندتایش را داشته باشند.
پوری، پنج ساله، تقریباً هر روز به فروشگاه میرود
برای اولا نیسونن (Ulla Nisonen)، ساکن کوکولا، این چرخدستی کمک بزرگی در زندگی روزمره است. او تقریباً هر روز با سگ شتلندی پنجسالهاش پوری (Pörri) راهی فروشگاه میشود.
«این اوج روزِ پوری است. اینجا نوازش و توجه میگیرد، محبت و خوراکی. خیال آدم راحت است که لازم نیست پوری را بیرون فروشگاه بگذارد و بترسد که کسی ببردش.»
اولا نیسونن
او خوشحال است که میشود بعد از پیادهروی، سر راه با سگ خرید هم کرد.
«حیوان خانگی لذت میبرد وقتی میتواند کارهای روزمره را همراه صاحبش انجام دهد. این همان امتیاز اضافهای است که باعث میشود من فروشگاه نزدیک خانه را انتخاب کنم.»
اولا نیسونن
قانون از سال ۲۰۲۱ اجازه داده، ولی بیشتر فروشگاهها نه
قانون از سال ۲۰۲۱ ورود سگ به فروشگاهها را مجاز کرده است، ولی با این حال هنوز به بیشتر مغازهها نمیشود حیوان خانگی برد. رویه به خود فروشگاهدار یا زنجیرهٔ فروشگاهی بستگی دارد.
در فروشگاه K-market خیابان ماریان در کوکولا، دو سالی هست که میشود با سگ خرید کرد. سگها هیچ دردسری درست نکردهاند. محبوبیت چرخدستی در یک سال گذشته آنقدر بالا رفته که در ساعتهای شلوغ برایش صف میشود.
فروشگاهدار تیتا ریمپیویا (Titta Rimpioja) درک میکند که روبهرو شدن با سگ میتواند برای بخشی از مشتریها ترسناک باشد، و افراد آلرژیک هم ممکن است دچار نشانه شوند. ولی به گفتهٔ او بازخورد منفیای از مشتریها نگرفتهاند.
«در مغازهٔ کوچک آدمها معمولاً فقط سری میزنند، و ممکن است مشتری اصلاً با سگ روبهرو نشود.»
تیتا ریمپیویا
به گفتهٔ او راه دادن سگها به فروشگاه از فروشگاهدار چیز زیادی نمیخواهد جز ذهن باز و علاقه به حیوان. «لبخند و برخوردهای بامزه برای مشتریها هم آورده است.»
دو زنجیرهٔ بزرگ، دو سیاست متفاوت
گروه S (S-ryhmä)، بزرگترین زنجیرهٔ خواربارفروشی فنلاند، ورود حیوان خانگی به فروشگاههایش را مجاز نمیداند. فقط سگ راهنما و سگ کمکی پذیرفته میشوند. این گروه در ایمیلی سیاستش را با ایمنی و راحتی مشتری توجیه کرده است.
«میان مشتریها احتمالاً کسانی هم هستند که به حیوان خانگی آلرژی دارند یا از حیوان میترسند.»
نینا پاویلاینن (Nina Paavilainen)، مسئول تجارت فروشگاهی در گروه S
در مقابل، در حدود ۱۵۰ فروشگاه کوچک زنجیرهٔ K (K-ryhmä) چرخدستی سگ هست. به گزارش Yle، چند فروشگاهدار K در واسا و سینهیوکی هم به درخواست مشتریها چرخدستی خریدهاند.
برای اینکه اندازهٔ ماجرا دستتان بیاید: از ابتدای سال ۲۰۲۶ در فنلاند بیش از چهار هزار فروشگاه مواد غذایی وجود داشت. یعنی شمار فروشگاههایی که سگ را راه میدهند هنوز خیلی کم است.
باشگاه سگ: با شرایط خودِ سگ برو
به گفتهٔ کایسا گلد (Kaisa Gold)، رئیس بخش در باشگاه سگ فنلاند، ورود حیوان خانگی به فروشگاهها، کافهها و رستورانها نسبت به دو سال پیش بازتر شده است. فروشگاهداران هم فهمیدهاند که توجه به سگها یک مزیت بازاریابی است.
«دم در خیلی از مغازهها تبلیغ میکنند که دوست چهارپا اینجا خوشآمد است.»
کایسا گلد
گلد امیدوار است صاحبان سگ یادشان بماند که باید با شرایط خودِ سگ بروند، و البته مشتریهای دیگر را هم در نظر بگیرند. او یادآوری میکند که سگ پیش از بردنش به مکان عمومی باید رفتار کردن بلد باشد. به باشگاه سگ هیچ بازخوردی نرسیده که سگها در چرخدستی فروشگاه مزاحمتی درست کرده باشند.
قاعده دقیقاً چیست
این جعبه افزودهٔ ماست و از صفحهٔ ادارهٔ غذای فنلاند (Ruokavirasto) خوانده شده. در گزارش اصلی نیست.
• ورود حیوان خانگی به فضای مشتریانِ یک واحد مواد غذایی با رضایت خودِ کسبوکار مجاز است. یعنی تصمیم با فروشگاهدار است، نه با قانونگذار. پایهٔ قانونیاش آییننامهٔ بهداشت مواد غذایی وزارت کشاورزی و جنگلداری است.
• فروشگاه میتواند محدودش کند، مثلاً به نوع یا اندازهٔ حیوان.
• امکان بردن حیوان و محدودیتهایش باید کنار ورودی اعلام شود. پس اگر دم در چیزی ننوشته، بپرسید.
• حیوان خانگی را به آشپزخانه یا فضاهای آمادهسازی و انبار مواد غذایی نمیشود برد، هیچوقت.
و نکتهای که بیشتر آدمها برعکس فکر میکنند: سگ کمکی، یعنی سگ راهنما، سگ شنوایی، سگ یاور، سگ حمایتی یا سگ هشداردهندهٔ افت قند، برخلاف حیوان خانگی بدون اجازهٔ کسبوکار میتواند وارد فضای مشتریان شود. محدودیت آشپزخانه و انبار البته برای او هم هست.
جزئیات: حیوان خانگی در واحدهای مواد غذایی، ادارهٔ غذای فنلاند.
جعبهٔ «قاعده دقیقاً چیست» افزودهٔ ماست و در گزارش اصلی نیست؛ امروز از سایت ادارهٔ غذای فنلاند خوانده شده.
منبع: Yle، گزارش ایینا کلوکری (Iina Kluukeri) و هانله آمونو (Hannele Amonoo)، ۲۰ مهر ۱۴۰۵ (۱۲ اکتبر ۲۰۲۶).