از امروز، پنجشنبه ۹ مهر ۱۴۰۵ (۱ اکتبر ۲۰۲۶)، کشیدن سیگار در خانه‌های اجاره‌ای فنلاند ممنوع است — و این ممنوعیت فقط داخل خانه نیست؛ بالکن را هم در بر می‌گیرد.
تنها استثنا این است که در قرارداد اجاره‌تان صراحتاً اجازه داده شده باشد. اگر قرارداد دربارهٔ سیگار چیزی نگفته باشد، یعنی ممنوع است.
روز اجرای قانون تازه
قدیمی و تازه، بدون تفاوت
مالکان خانه مشمول نیستند
دقیقاً چه چیزی ممنوع شد؟
قانون تازهٔ اجارهٔ مسکن (huoneenvuokralaki) سیگارکشیدن را در دو جا ممنوع می‌کند:
— فضای داخلی خانه
— فضاهای بیرونی‌ای که در اختیار خانه است؛ یعنی بالکن، و حیاط اختصاصی اگر داشته باشید
و این برای قراردادهایی که سال‌ها پیش امضا شده‌اند هم صدق می‌کند — حتی اگر سال‌هاست در بالکن همان خانه سیگار می‌کشید.
چرا همسایه اجازه دارد و شما نه؟
این ممنوعیت شامل مالکان خانه نمی‌شود. یعنی دو همسایه در یک ساختمان — یکی مستأجر و یکی صاحب‌خانهٔ خودش — از امروز دو وضعیت کاملاً متفاوت دارند. همین موضوع در فنلاند سردرگمی و بحث دربارهٔ نابرابری میان ساکنان را بالا گرفته است.
دلیلش این است که این دو گروه زیر دو قانون متفاوت‌اند:
— مستأجر مشمول قانون اجارهٔ مسکن است، که به‌طور پیش‌فرض سیگار را مجاز نمی‌داند.
— مالک مشمول قانون دخانیات و قانون شرکت‌های سهامی مسکن است، که در آن‌ها ممنوع‌کردن سیگار به تصمیم جداگانهٔ مجمع عمومی ساختمان و یک روند اداری نیاز دارد.
«خیلی‌ها انگار متوجه نشده‌اند که سیگارکشیدن در بالکن هم در تمام خانه‌های اجاره‌ای ممنوع است، مگر آنکه صراحتاً اجازه داده شده باشد. این در حالتی هم صدق می‌کند که قرارداد اجاره سال‌ها پیش بسته شده و مستأجر سال‌هاست در بالکن خانه‌اش سیگار می‌کشد.»
این را تیمو متسولا (Timo Metsola)، مدیرعامل و رئیس هیئت‌مدیرهٔ شرکت اجاره‌داری ووکراتوروا (Vuokraturva)، به‌تازگی گفته است.
اگر می‌خواهید ادامه دهید، چه باید کرد
یک راه دارد و ساده است: باید جداگانه با صاحب‌خانه توافق کنید و این اجازه در قرارداد بیاید. بدون آن توافق، ادامه‌دادن به معنای نقض شرایط قرارداد اجاره است.
شرکت‌های بزرگ اجاره‌داری از قبل اعلام کرده‌اند
شرکت‌های بزرگ مسکن اجاره‌ای زودتر از موعد خبر داده‌اند. برای نمونه تمام واحدهای هکا (Heka) — شرکت مسکن اجاره‌ای شهر هلسینکی — و شرکت‌های TA از ابتدای اکتبر بدون دود هستند.
در این مجموعه‌ها سیگار فقط در محل مشخص‌شده برای سیگار مجاز است؛ و اگر چنین محلی وجود نداشته باشد، در کل محوطهٔ ساختمان ممنوع است — از جمله داخل خود خانه.
تخلف چه پیامدی دارد؟
رعایت‌نکردن این ممنوعیت در عمل یعنی نقض شرایط قرارداد اجاره.
شرکت‌های TA در راهنمای خودشان نوشته‌اند که تخلف می‌تواند به این‌ها منجر شود:
— اخطار
— و در صورت تکرار یا در موارد جدی، فسخ یا ابطال قرارداد اجاره
یک شرکت بزرگ دیگر، لومو (Lumo)، به همسایه‌ها می‌گوید سیگارکشیدن مکرر و خلاف قانون را مستقیم به صاحب‌خانه گزارش کنند — از طریق ثبت «گزارش مزاحمت» در سامانهٔ اینترنتی My Lumo.
قانون دخانیات هم در حال تغییر است
اتحادیهٔ املاک فنلاند (Kiinteistöliitto)، که نمایندهٔ شرکت‌های ساختمانی است، مدت‌هاست می‌خواهد سیگارکشیدن در بالکن و حیاط اختصاصی مستقیماً با قانون دخانیات ممنوع شود؛ تا مالک و مستأجرِ یک ساختمان وضعیت برابری داشته باشند.
در حدود ۱۵۰۰ ساختمان وضعیت از قبل روشن است: آن‌ها با تصمیم مجمع عمومی، ممنوعیت رسمی گرفته‌اند. در این ساختمان‌ها ممنوعیت شامل همه به‌طور یکسان می‌شود و قرارداد اجاره نمی‌تواند خلافش را تعیین کند.
قانون دخانیات هم در حال بازنگری است و لایحه‌اش در مجلس فنلاند در دست بررسی است. مهم‌ترین تغییر این خواهد بود که خود ساختمان‌ها بتوانند دربارهٔ ممنوعیت سیگار تصمیم بگیرند و دیگر لازم نباشد موضوع از مسیر اداری عبور کند. قرار است این تغییرات درست بعد از تحویل سال میلادی اجرا شود.
این یک قانون است، نه توصیه. از امروز اجرا می‌شود و قرارداد قدیمی شما را هم در بر می‌گیرد. اگر مطمئن نیستید قراردادتان چه می‌گوید، پیش از هر کاری متن قرارداد اجاره را نگاه کنید.
منبع: IS Taloussanomat — گزارش کاری رینتاکوسکی (Kari Rintakoski)، ۹ مهر ۱۴۰۵ (۱ اکتبر ۲۰۲۶).