جنگ ایران به احتمال زیاد همان موضوعی است که دونالد ترامپ، ولادیمیر پوتین و شی جین پینگ امروز بیشترین زبان مشترک را درباره آن پیدا می کنند. این ارزیابی کارشناسان فنلاندی است که در برنامه صبحگاهی اوُله (Ylen aamu) با آن ها گفت وگو شد.

رئیسان جمهور ایالات متحده، روسیه و چین این هفته در شهر شنژن چین در نشست سازمان همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (APEC) با هم دیدار می کنند. به گفته کارشناسان، بعید است در شنژن خط مشی های گسترده ای برای سیاست جهانی تعیین شود.

چرا نفت برای هر سه رهبر مهم است؟

باز شدن تنگه هرمز و در نتیجه عبور بدون مانع نفت از این تنگه برای سه چهره اصلی نشست اهمیت دارد. اقتصاد این کشورها از بالا رفتن قیمت نفت بر اثر جنگ آسیب دیده است.

«اگر خبری بتواند امروز اقتصاد و بازارها را تکان دهد، خبری درباره وضعیت ایران خواهد بود.»

این را تولی کویوو (Tuuli Koivu)، اقتصاددان ارشد بانک نوردئا (Nordea)، می گوید.

تیوو تیواینن (Teivo Teivainen)، استاد پژوهش سیاست جهانی در دانشگاه هلسینکی، ارزیابی می کند که ترامپ ممکن است از چین حمایت بخواهد تا بتوان پوتین را راضی کرد که در وضعیت ایران دخالت کند و از ایران بخواهد به خواسته های ایالات متحده تن دهد.

تیواینن می گوید اگر پوتین به این کار رضایت دهد، در برابر زحمتش چیزی می خواهد. او فکر پوتین را چنین ارزیابی می کند: «اگر شما حمایت از اوکراین را باز هم کمتر کنید، شاید من با ایرانی ها صحبت کنم.»

به گفته تیواینن، چنین گفت وگوهایی به احتمال زیاد پشت درهای کاملا بسته انجام می شود و چیزی از آن به بیرون درز نمی کند.

«کنفرانس یالتای تازه نیست»

در اروپا این نگرانی وجود داشته است که آیا در نشست این سه نفر، اکنون بدون حضور اروپا، خطوطی برای سیاست جهانی کشیده می شود یا نه. این دیدار با احتیاط به یک کنفرانس یالتای تازه تشبیه شده است.

کنفرانس یالتا چه بود؟

در کنفرانس یالتا در زمان جنگ جهانی دوم، ایالات متحده، بریتانیا و اتحاد شوروی درباره نظم جهانی پس از جنگ گفت وگو و توافق کردند.

به نظر تیواینن این تشبیه بد است و نشست APEC این هفته «یالتا ۲٫۰» نیست.

او می گوید: «این نشست در اروپا بیش از اندازه بحث برانگیخته است. این یک نشست آسیایی است. طبیعی است که اروپای غربی ها چندان آن جا نباشند.»

از این نشست چه انتظاری می رود؟

تولی کویوو از نوردئا باور دارد که ایالات متحده و چین می خواهند آتش بس موقتی را که در اختلاف های اقتصادی شان به دست آمده ادامه دهند.

به ارزیابی کویوو، چین در غیر این صورت در این نشست بیشتر می تواند با سیاست اقتصادی موفق خود زیر نورافکن ها بدرخشد و بعید است نیازی به دخالت گسترده تر در امور اروپا داشته باشد.

تیواینن با احتیاط خوش بین است که طرح ترامپ برای محدود کردن سلاح های هسته ای در این نشست کمی جلو برود.

او می گوید: «آخر او این رویاهای جایزه صلح نوبل را دارد.»

جز این، کویوو و تیواینن انتظار بزرگی از نتایج نشست ندارند.

نظرسنجی
به نظر شما دیدار ترامپ، پوتین و شی نتیجه مهمی خواهد داشت؟